Metoda wyłączenia z progresją zwalnia dochody zagraniczne z opodatkowania w Polsce, ale uwzględnia je przy ustalaniu stawki podatku dla dochodów polskich. Zeznanie podatkowe przy metodzie wyłączenia z progresją składa się tylko wtedy, gdy obok dochodów zagranicznych występują dochody polskie opodatkowane według skali podatkowej lub gdy podatnik chce skorzystać ze wspólnego rozliczenia z małżonkiem albo opodatkowania przewidzianego dla osób samotnie wychowujących dzieci.
Czym jest metoda wyłączenia z progresją i jak działa?
Metoda wyłączenia z progresją zwalnia dochód zagraniczny z podatku w Polsce, ale uwzględnia go przy ustalaniu stawki podatku dla dochodów osiągniętych w kraju. W praktyce zagraniczny zarobek nie trafia do polskiej podstawy opodatkowania, lecz wpływa na efektywną stawkę podatkową stosowaną do dochodu polskiego.
To jeden z mechanizmów unikania podwójnego opodatkowania przewidzianych w umowach międzynarodowych. Przy jej zastosowaniu oblicza się najpierw stopę procentową na podstawie łącznych dochodów polskich i zagranicznych, a następnie stosuje ją wyłącznie do dochodu uzyskanego w Polsce.
Metoda dotyczy osób mających polską rezydencję podatkową. Rezydentem jest co do zasady osoba, która ma w Polsce centrum interesów życiowych (osobistych lub gospodarczych) albo przebywa w kraju dłużej niż 183 dni w roku podatkowym. Spełnienie jednego z tych warunków może oznaczać obowiązek uwzględnienia zagranicznych dochodów w polskim rozliczeniu, choć sposób ich opodatkowania zależy od właściwej umowy.
Podatnik nie wybiera tej metody samodzielnie. Stosuje się ją, jeżeli umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania zawarta między Polską a państwem, w którym powstał dochód, przewiduje wyłączenie z progresją.
Jak obliczyć podatek metodą wyłączenia z progresją
Metoda wyłączenia z progresją wymaga zsumowania wszystkich dochodów, obliczenia od tej sumy hipotetycznego podatku i ustalenia efektywnej stawki. Jeżeli dochód zagraniczny jest zwolniony w Polsce na podstawie właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, tę stawkę stosuje się do dochodów podlegających opodatkowaniu w Polsce.
Obliczenie przebiega w czterech krokach:
- Zsumuj dochody do opodatkowania uzyskane w Polsce, czyli dochody pomniejszone o przysługujące odliczenia, z dochodami osiągniętymi za granicą.
- Od otrzymanej sumy oblicz hipotetyczny podatek według skali podatkowej obowiązującej w Polsce. To wyliczenie służy ustaleniu progresji podatkowej, a nie opodatkowaniu zagranicznego dochodu w Polsce.
- Podziel obliczony podatek przez sumę wszystkich dochodów, pomnóż wynik przez 100 i zaokrąglij go do dwóch miejsc po przecinku. Otrzymasz efektywną stawkę podatkową.
- Zastosuj tę stawkę do dochodów osiągniętych w Polsce, po zaokrągleniu ich do pełnych złotych. Wynik to podatek należny w Polsce.
Dochód zagraniczny pozostaje zwolniony z polskiego podatku, lecz wpływa na wysokość stawki użytej do rozliczenia krajowego dochodu. Im wyższy dochód zagraniczny, tym zwykle wyższa efektywna stawka dla dochodów uzyskanych w Polsce.
Przykład obliczenia dla dochodów z Niemiec i Polski
Załóżmy, że podatnik uzyskał 50 000 zł dochodu w Polsce i 30 000 zł dochodu w Niemczech. Dla uproszczenia przyjmujemy, że nie ma dalszych odliczeń oraz że cała suma mieści się w pierwszym progu skali podatkowej.
Kolejne działania wyglądają tak:
- Suma dochodów wynosi 80 000 zł: 50 000 zł z Polski + 30 000 zł z Niemiec.
- Hipotetyczny podatek od 80 000 zł według polskiej skali to 6 000 zł, czyli 12% od nadwyżki ponad kwotę wolną: (80 000 zł – 30 000 zł) x 12% = 6 000 zł.
- Efektywna stawka wynosi: 6 000 zł / 80 000 zł x 100 = 7,5%.
- Podatek należny w Polsce oblicza się od dochodu polskiego: 50 000 zł x 7,5% = 3 750 zł.
Dochód z Niemiec w wysokości 30 000 zł nie jest opodatkowany w Polsce, ale podniósł stawkę zastosowaną do 50 000 zł dochodu osiągniętego w kraju.
Od czego zależy, czy stosuje się tę metodę
Metoda wyłączenia z progresją oznacza, że w określonych przypadkach dochód zagraniczny nie jest opodatkowany w Polsce, ale wpływa na ustalenie stawki podatku dla dochodów krajowych. Metodę rozliczenia określa treść konkretnej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, a nie wybór podatnika.
Znaczenie ma również rezydencja podatkowa. Ustala się ją m.in. na podstawie centrum interesów życiowych oraz pobytu w Polsce przekraczającego 183 dni.
Wpływ Konwencji MLI na wybór metody rozliczenia
Konwencja MLI, czyli Multilateral Instrument, jest wielostronną umową zmieniającą część umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. W niektórych przypadkach zastąpiła metodę wyłączenia z progresją metodą proporcjonalnego odliczenia.
Zmiany były wdrażane stopniowo od 2019 roku. Skutek zależy od tego, czy oba państwa ratyfikowały MLI i objęły daną umowę odpowiednimi postanowieniami konwencji.
Przed złożeniem zeznania sprawdź aktualne brzmienie umowy z państwem, w którym osiągnięto dochód, oraz zasady wykazania dochodów zagranicznych w PIT-ZG.
Wyłączenie z progresją a proporcjonalne odliczenie
Metoda proporcjonalnego odliczenia, w odróżnieniu od metody wyłączenia z progresją, pozwala odliczyć od polskiego podatku podatek zapłacony za granicą, zamiast wyłączyć zagraniczny dochód z opodatkowania w Polsce.
W tej metodzie dochód zagraniczny uwzględnia się w polskim rozliczeniu, a podatek zapłacony za granicą pomniejsza polskie zobowiązanie do ustawowego limitu. Limit wynika z proporcji zagranicznego dochodu do całej podstawy opodatkowania. Przy metodzie wyłączenia z progresją zagraniczny dochód co do zasady nie jest ponownie opodatkowany w Polsce, lecz może wpływać na stawkę podatku stosowaną do dochodów krajowych.
Sposób rozliczenia wskazuje właściwa umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania, a nie wybór podatnika. Znaczenie ma również rezydencja podatkowa, ustalana m.in. na podstawie miejsca centrum interesów życiowych oraz długości pobytu w Polsce, w tym reguły 183 dni.
Różnica w ostatecznym podatku zależy od wysokości dochodów, stawek i podatku zapłaconego za granicą. Przy metodzie proporcjonalnego odliczenia w zeznaniu mogą być potrzebne informacje wykazywane również w załączniku PIT-ZG.
Kiedy złożyć PIT-36 z załącznikiem PIT/ZG
PIT-36 z załącznikiem PIT/ZG składasz, gdy przy dochodach zagranicznych rozliczanych metodą wyłączenia z progresją osiągnąłeś również w Polsce dochody opodatkowane skalą podatkową albo rozliczasz się wspólnie z małżonkiem. Same dochody zagraniczne rozliczane tą metodą co do zasady nie powodują obowiązku złożenia zeznania w Polsce.
Zasada dotyczy osób mających polską rezydencję podatkową. Ustala się ją m.in. na podstawie centrum interesów życiowych albo pobytu w Polsce przez ponad 183 dni w roku podatkowym. O tym, czy dochód z konkretnego państwa podlega metodzie wyłączenia z progresją, decyduje właściwa umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania.
Zeznanie za dany rok podatkowy składa się od 15 lutego do 30 kwietnia następnego roku. Jeżeli ostatni dzień terminu przypada na dzień wolny od pracy, termin przesuwa się na najbliższy dzień roboczy.
Do rozliczenia potrzebujesz dwóch formularzy:
- PIT-36: główne zeznanie roczne, w którym wykazujesz polskie dochody opodatkowane skalą i rozliczasz podatek.
- PIT/ZG: załącznik dotyczący dochodów z zagranicy. Składa się go odrębnie dla każdego państwa, z którego uzyskano dochód.
W PIT/ZG wykazuje się państwo źródła dochodu oraz kwoty po przeliczeniu na złote. Dane z załącznika służą następnie do ustalenia stawki podatkowej stosowanej do dochodów podlegających opodatkowaniu w Polsce.
Jak wypełnić PIT/ZG
PIT/ZG wypełnia się na podstawie dokumentów od zagranicznego pracodawcy oraz danych potrzebnych do przeliczenia kwot na złote. Przy metodzie wyłączenia z progresją:
- Wpisz państwo, w którym osiągnąłeś dochód. Jeśli pracowałeś w kilku krajach, przygotuj osobny załącznik PIT/ZG dla każdego z nich.
- Podaj dochód zagraniczny po przeliczeniu na PLN według właściwego kursu NBP.
- Zastosuj metodę wynikającą z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania zawartej z danym państwem.
- Ustal efektywną stawkę podatkową i zastosuj ją do polskiej podstawy opodatkowania.
- Przenieś dane z PIT/ZG do odpowiednich pozycji w PIT-36.
All-tax.pl oferuje roczne rozliczenia podatkowe dla pracowników za granicą, wspólne rozliczenia z małżonkiem oraz analizę ulg i kosztów podatkowych.
FAQ
Na czym polega metoda wyłączenia z progresją?
Metoda polega na zwolnieniu dochodów zagranicznych z opodatkowania w Polsce, ale uwzględnieniu ich przy ustalaniu stawki podatku od dochodów polskich. Dochody zagraniczne podnoszą efektywną stawkę podatkową, lecz same nie są opodatkowane w Polsce.
Jakie kraje stosują metodę wyłączenia z progresją?
Zależy to od treści właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, a Konwencja MLI zmieniła zasady dla niektórych państw. Przed rozliczeniem trzeba sprawdzić aktualne brzmienie umowy z danym krajem.
Czy potrzebuję certyfikatu rezydencji do rozliczenia metodą wyłączenia?
Certyfikat rezydencji, czyli zaświadczenie o miejscu zamieszkania dla celów podatkowych, może być wymagany przez zagraniczny urząd skarbowy, ale nie jest konieczny do złożenia PIT-36 w Polsce. Certyfikat rezydencji (zaświadczenie CFR-1) wydaje polski urząd skarbowy, m.in. na wniosek WN-CFR składany w e-Urzędzie Skarbowym.
Czy mogę odliczyć koszty uzyskania przychodu od dochodów zagranicznych?
Tak, przy dochodach z pracy za granicą przysługują standardowe koszty uzyskania przychodu w wysokości 250-300 zł miesięcznie oraz zwolnienie odpowiadające 30% diety za każdy dzień pobytu za granicą w stosunku pracy. Koszty te zmniejszają podstawę opodatkowania przed zastosowaniem metody wyłączenia z progresją.
Czy mogę skorzystać z ulgi abolicyjnej przy metodzie wyłączenia?
Ulga abolicyjna dotyczy określonych dochodów zagranicznych rozliczanych metodą proporcjonalnego odliczenia. Pozwala zmniejszyć polski podatek o różnicę między podatkiem obliczonym obiema metodami. Co do zasady odliczenie jest ograniczone do 1360 zł, jednak w przypadku niektórych dochodów z pracy wykonywanej poza terytorium lądowym państw limit ten nie obowiązuje. Przy metodzie wyłączenia z progresją ulga abolicyjna nie ma zastosowania
Jaki jest termin złożenia PIT-36 z dochodami zagranicznymi?
PIT-36 z załącznikiem PIT/ZG składa się od 15 lutego do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym. Obowiązek jego złożenia powstaje, gdy oprócz dochodów zagranicznych masz dochody polskie opodatkowane według skali albo rozliczasz się wspólnie z małżonkiem.
